Aktualny termin sprawozdania: 31 marca 2027 • wykaz za 2026 r.
OPŁATA ŚRODOWISKOWA · Decyzja · Po obliczeniu opłaty

Co składasz do Urzędu Marszałkowskiego? Cztery scenariusze rozliczenia

Po ustaleniu wysokości rocznej opłaty za korzystanie ze środowiska należy określić, jaki dokument trzeba złożyć do Urzędu Marszałkowskiego. Poniższe cztery scenariusze obejmują wszystkie sytuacje oraz darmowe wzory oświadczeń dla dwóch z nich. Każdy scenariusz wskazuje, czy należy złożyć wykaz, czy tylko oświadczenie.

4 scenariusze 2 wzory PDF do pobrania Termin: 31 marca
Który scenariusz jest Twój?

Wybierz sytuację i pobierz odpowiedni dokument

Twoja sytuacja zależy od tego, czy w ogóle korzystasz ze środowiska, a jeśli tak — jaka jest łączna roczna kwota opłaty (transport i kotłownia sumują się w Wierszu I wykazu).

Scenariusz 1
Nie korzystam
z środowiska w sposób podlegający opłacie
Kiedy?
Samochód elektryczny · wynajmowany lokal bez własnej kotłowni · działalność cyfrowa bez emisji ze spalania.
  • Brak obowiązku wykazu
  • Brak obowiązku opłaty
  • Zachowaj dokumentację potwierdzającą brak obowiązku (5 lat)
  • Opcjonalnie: oświadczenie o niekorzystaniu
Pobierz oświadczenie o niekorzystaniu Potrzebne przy staraniu o zaświadczenie o niezaleganiu
Scenariusz 2
0–100 zł
poniżej progu wykazu
Kiedy?
Roczna łączna opłata z każdego rodzaju korzystania ze środowiska nie przekracza 100 zł.
  • Brak obowiązku wykazu
  • Brak obowiązku opłaty
  • Zachowaj wyliczenia i ewidencję (5 lat)
  • Opcjonalnie: oświadczenie o nieprzekroczeniu 100 zł
Pobierz oświadczenie o progu 100 zł Opcjonalnie · potrzebne przy staraniu o zaświadczenie o niezaleganiu
Scenariusz 3
100–800 zł
wykaz TAK, przelew NIE
Kiedy?
Roczna łączna opłata mieści się w przedziale od 100 zł do 800 zł.
  • Wykaz do UM do 31 marca
  • Brak obowiązku przelewu
  • Ewidencja przez 5 lat
  • Kara za brak wykazu: do 5 000 zł
Scenariusz 4
powyżej 800 zł
wykaz TAK, przelew TAK
Kiedy?
Roczna łączna opłata przekracza 800 zł z tytułu któregokolwiek rodzaju korzystania ze środowiska.
  • Wykaz do UM do 31 marca
  • Przelew opłaty do UM do 31 marca
  • Odsetki jak przy zaległościach podatkowych
  • Kara za brak: do 5 000 zł + odsetki
⚠️ Najczęstszy błąd: wykaz składa się już od 100 zł. Kwota 800 zł decyduje tylko o obowiązku wniesienia opłaty. Transport i kotłownia sumują się razem w Wierszu I wykazu. Zobacz sumowanie →
i
W skrócie
  • Cztery ścieżki: nie korzystam / <100 zł / 100–800 zł / >800 zł
  • Oświadczenia (scenariusz 1 i 2) są opcjonalne — potrzebne głównie przy zaświadczeniu o niezaleganiu
  • Wykaz obowiązkowy od 100 zł, przelew od 800 zł
  • Progi stosuje się osobno dla każdego rodzaju korzystania ze środowiska
  • Termin: 31 marca roku następującego po roku rozliczenia

Sumowanie: transport + kotłownia w Wierszu I

To najczęściej pomijana zasada. Progi 100 zł i 800 zł liczy się osobno dla każdego rodzaju korzystania ze środowiska, ale w ramach jednego rodzaju sumuje się wszystkie źródła. Emisja do powietrza (Wiersz I) obejmuje zarówno transport, jak i kotłownię — te dwa źródła sumują się razem.

Najważniejsza zasada: próg 100 zł dotyczy sumy wszystkich źródeł emisji tego samego typu. W praktyce znaczy to: transport i kotłownia sumują się razem — obie to emisja do powietrza (Wiersz I wykazu).
Przykład obliczenia obowiązku wykazu
Firma usługowa: 3 busy diesel EURO 5 + kotłownia gazowa 40 000 m³/rok. Oba źródła emitują do powietrza (Wiersz I wykazu).
1
Transport: 7 500 l × 0,84 = 6,30 Mg × 5,76 zł/Mg (stawka EURO 5) ≈ 36,29 zł
2
Kotłownia gazowa: 40 000 m³ × 0,00222 zł/m³ ≈ 88,80 zł
3
Suma Wiersz I: 36,29 + 88,80 = 125,09 zł
✓ Powyżej progu 100 zł — obowiązek wykazu (mimo że każde źródło osobno jest poniżej 100 zł). Przelew nie jest wymagany (poniżej 800 zł).
Inne rodzaje korzystania (składowanie odpadów, pobór wód, wprowadzanie ścieków) liczą się osobnymi progami. Przekroczenie 100 zł w Wierszu I nie oznacza automatycznie obowiązku wykazu dla Wiersza IV (odpady) — tam obowiązują odrębne progi.

Wzory oświadczeń — kiedy pobierać, jak wypełnić

ROZS.pl udostępnia dwa uniwersalne wzory oświadczeń w formacie PDF. Są opracowane na podstawie praktyki urzędów marszałkowskich, mają identyczny układ graficzny i różnią się tylko akapitem merytorycznym.

Oświadczenie o niekorzystaniu ze środowiska

Scenariusz 1 — gdy w okresie objętym oświadczeniem podmiot w ogóle nie korzystał ze środowiska w rozumieniu ustawy. Firma z samochodami elektrycznymi, biuro w wynajmowanym lokalu, działalność cyfrowa bez własnej kotłowni.

Pobierz wzór oświadczenia
Oświadczenie o nieprzekroczeniu progu 100 zł

Scenariusz 2 — gdy podmiot korzystał ze środowiska, ale roczna wysokość naliczonej opłaty (osobno dla każdego rodzaju korzystania) nie przekroczyła 100 zł. Podstawa prawna: art. 289 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska.

Pobierz wzór oświadczenia

Jak wypełnić

Wypełnij komputerowo (Adobe Reader, przeglądarka) lub długopisem po wydruku. Pola do uzupełnienia w obu dokumentach są identyczne:

  • nazwa podmiotu, NIP, REGON, adres siedziby
  • reprezentowany przez, właściwy Urząd Marszałkowski
  • okres objęty oświadczeniem (od dnia — do dnia)
  • miejscowość, data
  • imię i nazwisko, stanowisko, podpis

Klauzula karna z odwołaniem do art. 233 § 1 Kodeksu karnego oraz brzmienie merytoryczne oświadczenia są już wydrukowane w treści — nic nie trzeba dopisywać.

!
Jeśli Twój UM ma własny wzór — użyj jego

Część Urzędów Marszałkowskich publikuje własne formularze na stronie BIP. Zaleca się ich stosowanie — treść merytoryczna jest identyczna, ale urzędnik szybciej rozpozna dokument w znanym układzie. Wzory ROZS.pl są uniwersalne i przygotowane dla sytuacji, gdy właściwy urząd nie ma własnego formularza.

Kiedy w ogóle jest potrzebne zaświadczenie o niezaleganiu?

Zaświadczenie o niezaleganiu z opłatami za korzystanie ze środowiska bywa wymagane m.in. przy udziale w przetargach publicznych, ubieganiu się o dotacje, kredyt lub leasing, a także przy sprzedaży spółki.

Urząd wydaje zaświadczenie na wniosek podmiotu. Jeśli za okres objęty wnioskiem podmiot nie składał wykazów (bo nie miał obowiązku — scenariusze 1 i 2), urząd zwykle prosi o oświadczenie wyjaśniające sytuację. Właśnie do tego celu służą wzory dostępne wyżej.

Więcej o zaświadczeniu

Poznaj pełną procedurę uzyskania zaświadczenia o niezaleganiu.

Kto może złożyć wniosek, do jakiego urzędu, jakie dokumenty, ile trwa wydanie, jakie są opłaty skarbowe.

Zaświadczenie o niezaleganiu →

Co dalej po decyzji

Wybrałeś scenariusz. Poniżej skróty do stron, na których znajdziesz kolejne kroki.

Twój scenariuszKolejny krok
Scenariusz 1 — nie korzystam Pobierz oświadczenie (jeśli potrzebne do zaświadczenia). Prowadź ewidencję przez 5 lat.
Scenariusz 2 — poniżej 100 zł Pobierz oświadczenie (opcjonalnie). Prowadź ewidencję przez 5 lat.
Scenariusz 3 — 100–800 zł Wypełnij wykaz zgodnie z instrukcją. Złóż do właściwego UM do 31 marca.
Scenariusz 4 — powyżej 800 zł Zobacz stawki opłaty środowiskowej, wypełnij wykaz, złóż go i wnieś opłatę do 31 marca.

Najczęstsze pytania

Co oznacza „niekorzystanie ze środowiska"?
Niekorzystanie ze środowiska w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska oznacza brak: wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza, poboru wód, wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz składowania odpadów. Typowe przypadki: firma używająca wyłącznie samochodów elektrycznych, biuro w wynajmowanym lokalu bez własnej kotłowni, działalność cyfrowa bez emisji ze spalania.
Kiedy potrzebuję oświadczenia przy opłacie poniżej 100 zł?
Oświadczenie o nieprzekroczeniu progu 100 zł nie jest obowiązkowe — poniżej tej kwoty ustawa zwalnia z obowiązku składania wykazu i wnoszenia opłaty. Oświadczenie jest potrzebne tylko przy staraniu się o zaświadczenie o niezaleganiu z opłatami za korzystanie ze środowiska (np. przy przetargu, dotacji, kredycie), gdy urząd żąda formalnego potwierdzenia braku obowiązku.
Czy oświadczenie zastępuje wykaz?
Nie. Oświadczenie i wykaz to dwa różne dokumenty. Wykaz składasz gdy roczna opłata z tytułu korzystania ze środowiska wynosi 100 zł lub więcej (choć samą opłatę wpłacasz dopiero powyżej 800 zł). Oświadczenie o niekorzystaniu lub o nieprzekroczeniu 100 zł składasz w innej sytuacji — dla potwierdzenia braku obowiązku, głównie do zaświadczenia o niezaleganiu.
Do jakiego urzędu składam oświadczenie?
Do Urzędu Marszałkowskiego właściwego ze względu na miejsce korzystania ze środowiska (najczęściej siedziba podmiotu). Dla samochodów wykorzystywanych na terenie kilku województw — do UM właściwego dla miejsca rejestracji podmiotu. Adres i formę składania (papier, ePUAP) znajdziesz w zakładce właściwego urzędu.
Co jeśli Urząd Marszałkowski ma własny wzór?
Jeśli właściwy Urząd Marszałkowski publikuje własny formularz oświadczenia — zaleca się jego stosowanie. Wzory ROZS.pl są uniwersalne i wykorzystywane w sytuacji, gdy urząd nie ma własnego druku lub dopuszcza dokument w dowolnej formie. Treść merytoryczna oświadczenia w obu przypadkach jest identyczna — różnice są głównie graficzne i administracyjne.
Kiedy w ogóle jest potrzebne zaświadczenie o niezaleganiu?
Zaświadczenie o niezaleganiu z opłatami za korzystanie ze środowiska jest wymagane najczęściej przy: udziale w przetargach publicznych, ubieganiu się o dotacje unijne, wnioskowaniu o kredyt lub leasing dla firmy, sprzedaży spółki, zmianie właściciela. Urzędy wydają je na wniosek podmiotu — jeśli za okres objęty wnioskiem podmiot nie składał wykazów, urząd może poprosić o oświadczenie wyjaśniające sytuację.
Czy urząd może zażądać oświadczenia, mimo że nie ma go w ustawie?
Tak — w praktyce zdarza się to dość często.. Ustawa Prawo ochrony środowiska nie nakłada obowiązku składania oświadczeń o niekorzystaniu ani o nieprzekroczeniu 100 zł. Ale w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu Urząd Marszałkowski może wymagać dokumentowego wyjaśnienia sytuacji podmiotu za okres, w którym nie składano wykazów. Oświadczenie jest wtedy praktyczną formą takiego wyjaśnienia — jego złożenie zdecydowanie przyspiesza wydanie zaświadczenia. Odmowa może wydłużyć postępowanie lub skutkować wezwaniem do uzupełnienia dokumentów.

Masz pytanie dotyczące scenariuszy lub oświadczeń?

Zadaj pytanie anonimowo. Najczęściej powtarzające się przypadki opisujemy w bazie wiedzy. Formularz nie służy do kontaktu indywidualnego ani wsparcia prawnego.

Formularz anonimowy — pytania trafiają do analizy redakcyjnej.